Kijkwijzer
Wie zet de stempels er op?
De makers van de televisieprogramma’s en films moeten zelf de stempels met de leeftijd en het plaatje aanbrengen. Maar ze mogen natuurlijk niet zomaar iets verzinnen. Kijkwijzer heeft een test uitgevonden die bestaat uit een uitgebreide vragenlijst. De vragen gaan over alles wat er in de film te zien of te horen is. Voordat iemand met die vragenlijsten aan de slag gaat, moet hij bij Kijkwijzer lessen volgen en een diploma halen. Op de lijst staan vragen als: ‘Komen er heel enge geluiden voor in de film?’ en ‘Zijn er mensen met grote wonden te zien?’
Welke stempels zie je?
Stel je voor dat er in een bepaald televisieprogramma constant wordt gevochten, dat er veel bloed vloeit en dat er angstaanjagende dieren meedoen. Ook verschijnt er heel eventjes een halfnaakte vrouw in beeld. De plaatjes die deze film krijgt zijn: een vuist (geweld) en een spin (angst). Er hoeft geen plaatje bij met voeten (seks) want de vrouw zit gewoon te zonnebaden. Op de dvd-hoes verschijnen nu deze stempels: 16. Vuist. Spin. Nu weet je: naar deze film kan ik beter niet gaan kijken, want er zitten teveel gewelddadige en enge dingen in voor kinderen die nog geen 16 zijn.
Mag alles de hele dag op tv?
Wat televisie betreft, heeft Kijkwijzer afspraken gemaakt hoe laat bepaalde programma’s en muziekclips uitgezonden mogen worden. Heeft een programma een stempel van 12 jaar, dan mag het pas uitgezonden worden na acht uur ’s avonds. En gaat het om een film of programma met de stempel 16, dan mag deze pas uitgezonden worden na tien uur ’s avonds. De omroepen moeten hierdoor heel goed opletten hoe laat ze hun herhalingen uitzenden!
Waarom is Kijkwijzer er?
Kijkwijzer bestaat sinds 2001. Stel je ‘ns voor dat Kijkwijzer er niet was. Dan zou je ’s middags samen met je kleine broertje en met een paar vriendjes van school de tv aanzetten, chips erbij, glaasje drinken, je kent het wel. Het is een actiefilm. Een paar grote jongens slaan een kleiner jongetje in elkaar. Er komt bloed uit zijn hoofd. Je kleine broertje begint te huilen. Zelf voel je je ook niet zo lekker maar omdat je vriendjes erbij zijn durf je de televisie niet uit te zetten. De volgende ochtend, nadat je ’s nachts rottig hebt gedroomd, ga je met je vriendjes samen heel stoer de film naspelen op het schoolplein. Voor de rol van het kleine jongetje hebben jullie iemand uitgezocht die lijkt op het jongetje uit de film. Je geeft hem een duw. Je vriendjes beginnen te schoppen. Het jongetje huilt heel hard. Dan komt de juf erbij met de directeur van de school. Plotseling zit je vet in de problemen... Onderzoekers hebben ontdekt dat sommige kinderen die teveel geweld op televisie zien daar agressief van kunnen worden. Vooral jongens. Ook is uit onderzoek gebleken dat kleine kinderen (tot ongeveer 6 jaar) nog niet zo goed het verschil zien tussen echte mensen en tekenfilmfiguren. Daardoor zouden ze bijvoorbeeld nachtmerries kunnen krijgen van de gemene heks Malafide uit de film Doornroosje
Zijn de stempels altijd goed?
De kijkers zelf (jullie dus!) moeten in de gaten houden of de filmmakers, de omroepen, de televisiegidsen en de muziekzenders zich wel aan de regels van Kijkwijzer houden. Wat bijvoorbeeld wel eens gebeurt, is dat je een dvd huurt met een stempel voor alle leeftijden, maar dat er bij de voorfilmpjes ineens griezelige beelden opduiken waar je enorm van schrikt. Dan kun je een klacht indienen. En als je gelijk hebt, krijgt de maker van deze dvd een boete. Ook bioscoopbazen kunnen een boete krijgen wanneer ze kinderen onder de 16 jaar toelaten tot een film die een stempel draagt voor 16 jaar en ouder.
